|
|
BESLENME PİRAMİDİ
Doğru bildiğimiz yanlışlar
nelerdir?
Günümüzde insanlar arasındaki en yaygın inanış kimi besinleri yemekten
vazgeçtiğimiz takdirde kilo verip forma girebileceğimizdir. Oysa ki
birçoğumuzun inandığı bu varsayımın yanlış olduğu beslenme uzmanları
tarafından defalarca dile getirilmekte.
Birçoğumuz diyet yapmaya başladığımızda karbonhidratlardan vazgeçerek
kilo vereceğimize inansak da, beslenme uzmanları bir diyetin en önemli
unsurunun karbonhidratlar olduğunu söylüyor. Asıl önemli olan diyet
boyunca hiçbir gıdayı kesmeden, dengeli beslenmek ve bol hareket etmek.
Çünkü sadece diyet yaparak kilo verilemez. Çok sıkı ve sağlıksız bir
rejim kasların zayıflamasına ve vücudun su kaybetmesine neden olur,
yağların yakılmasını sağlamaz. Bu sebeple, öncelikle dengeli ve sağlıklı
bir diyet uygulayıp ve gündelik aktivitemizi arttırıp, daha fazla kalori
harcanmasını dolayısıyla kilo kaybını sağlamamız gerekir.
Beslenme uzmanlarının yedi önerisi
Çok çeşitli gıdalarla beslenin
Sizin için ideal olan kilonuzu koruyun
Kolesterolü ve yağ oranı düşük olan bir diyet seçin
Sebze, meyve ve taneli yiyeceklerin bolca bulunduğu bir diyet seçin
Şekeri belirli ölçüde kullanın
Tuzu ölçülü kullanın
Alkollü içecekleri çok ender zamanlarda ve belli bir ölçüde kullanın.
Beslenme piramidinin
temelinde ne var?
Beslenme piramidi bazı temel kuralları içerir. Çeşitlilik, denge ve
ölçülülük. Çeşitlilik, tek çeşit gıda yememeyi her çeşit besinden
belirli ölçüde almayı tanımlar. Dengelilik, beslenme piramidindeki beş
çeşit gıdayı kendi yaşınıza, cinsiyetinize, fiziksel ve ruhsal
aktivitenize göre dengeli almayı ifade eder.
Ölçülülük, gün içinde yağı, kolesterolü, tuzu, şekeri, alkolü ölçülü bir
şekilde almayı tanımlar.
Beslenme piramidinde hangi besin grupları yer alıyor?
Hamur işleri grubu: Ekmek, tahıllar, pirinç, çörek ve börekler, pastalar
Meyve Grubu: Tüm taze meyveler
Sebze Grubu: Tüm taze sebzeler
Süt Ürünleri Grubu: Süt, yoğurt, peynir
Et Grubu: Et, balık, kuru baklagiller, yumurta, kuruyemiş
Günlük kişisel kalori ihtiyacım nedir?
1600 kalori: Birçok kadın ve yetişkin insan için gerekli olan kalori
miktarıdır. Bu kalori grubundaki insanlar günde altı defa tahıl
grubundan, iki defa meyve grubundan, üç defa sebze grubundan, iki-üç
defa süt ürünleri grubundan ve beş köfte kadar et grubundan
yemelidirler.
Bu formülü şöyle özetleyebiliriz. 6T + 2M + 3S + 3SÜ + 5E
2200 kalori: Çocukların büyük çoğunluğu, yetişmekte olan kız çocukları,
aktif bayanlar için gerekli olan kalori miktarıdır. Bu kalori grubundaki
insanlar günde dokuz defa tahıl grubundan, üç defa meyve grubundan, dört
defa sebze grubundan, iki - üç defa süt ürünleri grubundan ve altı köfte
kadar et grubundan yemelidirler.
Bu formülü şöyle özetleyebiliriz: 9T + 3M + 4S + 3SÜ + 6E
2800 kalori: Yetişmekte olan erkek çocukları, aktif erkekler, bazı çok
aktif bayanlar için gerekli olan kalori miktarıdır. Bu kalori grubundaki
insanlar günde on bir defa tahıl grubundan, dört defa meyve grubundan
dört defa sebze grubundan, ik -üç defa süt ürünleri grubundan ve yedi
köfte kadar et grubundan yemelidirler.
Bu formülü şöyle özetleyebiliriz: 11T + 4M + 4S + 3SÜ + 7E
Besinlerin kullanım ölçüsü nedir?
Hamur İşleri: Bu gruptaki besinlerin değişim ölçüsü şöyledir. 1 dilim
ekmek, 1 ons tahıl, ½ kase pişmş tahıl, pirinç veya pasta, 5-6 tane
küçük kraker, galeta...
Meyve: 1 orta boy elma, muz ya da portakal, ½ kase pişmiş ya da
şekerlenmiş meyve, ¾ kase meyve suyu
Sebze: 1 kase pişmemiş taze, haşlanmış yapraklı sebzeler, ½ kase pişmiş
sebze, ¾ kase sebze suyu
Süt Ürünleri: 1 kase süt ya da yoğurt, 1 ½ ons peynir
Et Ürünleri: 2-3 ons pişmiş et, beyaz et ya da balık, ½ kase pişmiş kuru
baklagiller, 1 yumurta, 2 yemek kaşığı hayvansal yağ, 1/3 kase kuruyemiş
Zayıflamak için nelerden uzak durmalıyım?
Temel prensip olarak zayıflamanın sağlıklı bir şekilde işlemesi için her
türlü besinden dengeli ve ölçülü bir şekilde yemeniz gerekli. Ancak yine
de üç beyaz düşman adı verilen un, şeker ve tuzdan uzak durmanızda fayda
var. Şekerli pastalar yerine kepekli, susamlı ya da sade bisküvileri,
galetaları tercih etmeniz daha az kalori almanızı sağlayacaktır. Çok
fazla yenen hamur işleri ise vücudunuzun karbonhidrat depolamasına
dolayısıyla da kilo almanıza yol açacaktır. Bunun yanı sıra tuz vücudun
su tutmasına ve bu yüzden tansiyonun yükselmesine sebep olur. Bu yüzden
tuz, çok az tüketilmesi gereken bir maddedir.
Sadece diyet yaparak kilo verebilir miyim?
Sağlıklı beslenme ve fiziksel aktivite sağlıklı yaşamın temel
koşullarından biridir. Bu sebeple diyet yapılsa bile mutlaka gün içinde
basit fiziksel hareketler yapmak ya da haftanın birkaç günü yaşımıza,
vücut yapımıza ya da sağlığımıza uygun sporlar yapmak zorundayız.
Kilo vermek, alınan kalori miktarı ile yakılan kalori miktarı arasındaki
farka bağlıdır. Dolaysıyla aldığımızdan fazlasını yakmaya başladığımızda
kilo verebiliriz. Gündelik beslenme şeklimiz, bizim kilo alıp vermemizi
değil yalnızca kilomuzu korumamızı sağlar. Bu nedenle kilo vermek için,
spor yapmak ya da evde, ofiste, genel hayatımızda daha hareketli olmak
zorundayız.
Kendime nasıl bir beslenme piramidi hazırlamalıyım?
Bugüne kadarki beslenme tercihinizi değiştirin.
Beş ana kategoriyi esas alarak beslenmeye başlayın.
Hiçbir şeyi yememezlik yapmadan, her şeyi ölçülü kullanın.
Tek tip beslenmeyin.
Yaşam stilinizi göz önünde bulundurarak beslenme programınızı
hazırlayın. Alacağınız kalori miktarını minimum olarak belirleyin.
Not: Bir Ons yaklaşık olarak 28 gramdır.

|
|
